Псалъэжь: ЗыIэщIэкIым хощIри, зыIэщIыхьэм хохъуэ.
ПсынщIэрыпсалъэ: Пыжь пызу пыту жыг.
ГушыIэ: Тыншу упсэуныр Iейуэ гугъущ.
Къуажыхь: Дзэ уз зымыщIэ, дзэ куэд зыIут. (Пхъэх)

УздэщыIэр

Къэплъыхъуэр

Сосрыкъуэрэ Тотрэшрэ

СосрыкъуэрэТотрэшрэНартхэ зекIуэ щежьэм Сосрыкъуэ гъусэ ящIатэкъыми, шэсри якIэлъыдэкIащ. Гъуэгу здытетым, дзитI зэпэгъуэлъауэ ирихьэлIащ Сосрыкъуэ. Зэпэгъуэлъа щхьэкIэ, зауэр зыублэн къахэкIыртэкъым: зыр адрейм поплъэри щысщ, зэрыгъэшынэжащи.

– Дэнэ къикIа дзэ?– щIэупщIащ Сосрыкъуэ.

– Чынтым къикIащ,– къыжраIащ,– нартхэ дахъунщIэн я мурадщи, зыублэн къахэкIыркъым.

– Сэ яхуэзублэнщ!– жери Сосрыкъуэ дзэм хыхьащ, и бжыщхьэ дыкъуакъуэр ятрикъутэри зэбгрихуащ.

ДзитIри лъэныкъуэ иригъэза нэужь, Сосрыкъуэ гуэрэныгум ихьащ: «СыщэкIуэнщ»,– жери. Гуэрэныгум ихьауэ, зы фIыцIагъэ къыIэщIэлъэгъуащ Сосрыкъуэ. ФIыцIагъэр шууэ къыщIэкIащ. ЩIэгуауэри зыхищIакъым. Лъежьэри щIыхьакъым. ЩыщIэмыхьэм, къигъэкIэрахъуэри зы теуэгъуэ къикIуауэ шур къыщIэгуэуауэ зэхихащ. ЗэплъэкI и хабзэтэкъыми, Сосрыкъуэ зигъэзакъым, и ши къыжьэдикъуакъым.

КъыщIэгуэуар къылъежьэри напIэзыпIэм къыщIыхьащ Сосрыкъуэ, къеIэдэкъауэри уанэгум къридзащ, къыхыфIихуэри вагъэбдзумиблыр блыпкъкIэ иригъэващ, вэрэвийм и пщIэнтIэпсыр къыпхихуащ. И джатэр кърихри, шу мэхъаджэр къыщхьэщыхьащ:

– Зы хьэ сыукIа хуэдэ, узукIынкъэ нобэ!– жери.

– ДумыгъэпIащIэ,– жиIащ Сосрыкъуэ къэтэджыжри,– Сэ сыхьэкъым, нартым сащыщщ, нобэ ди лъэпкъ яукIыркъым, зыукIами къыщIэкIуэркъым, махуищ пIалъэ къызэт.

– Хьэрэмэ Iуащхьэ зэхудипIалъэщ. ПIалъэм епцIыжыр лIыкъым,– жери шум Сосрыкъуэ къиутIыпщыжащ.

И цыр уауэ, Сосрыкъуэ и анэм деж ихьэжащ.

– Уи фэр пыхьэ-пыкIщ,– жиIащ Сэтэней, Сосрыкъуэ къеплъри,– Уи гур икIагъэххэщ. Сыт къэхъуар? Уи лажьэр сыт?

– Къэхъуам ущIэмыупщIэ,– жиIащ Сосрыкъуэ,– Лажьэшхуэ сиIэщ.

– КъызжеIэ уи лажьэр. КъызжомыIэмэ, зыслIэжынщ,– жери Сэтэней жыр лэныстэр къищтащ.

КъыщыщIар и анэм хуиIуэтэжащ Сосрыкъуэ, шум махуищ пIалъэ къызэрыIрихари жриIащ.

– Сыт и шыфэлIыфэ шум?

– Щауэ хужь Iэпщабгъуэщ, бэлэрыгъ зекIуэкIэщ, и щхьэр уэгум етащ, шыуэ зытесыр лъэдакъэ цыджэщ, щхьэщIыдзэ кIыхьщ, шыгъуэ бланащхьэщ.

– Сыгуащэ мыгъуэт!– жиIащ Сэтэней,– Узыхуэзар Албэч и къуэ Тотрэшщ. Абы IэщIыхьэ IэщIэкIыжыркъым– уIэщIэкIуэдэнущ.

Сэтэней гузавэри шэщым кIуащ.

– Хьэм яшхыжын Тхъуэжьеижь! Хъуэн къебгъэхьри къысхуэпшэжащ си къуэр. Мы лажьэр уэра зи лажьэр, хьэмэрэ тIуми фызэдилажьэ?

– КъалъгулъкIэ сыгъашхэ,– жиIащ Тхъуэжьейм,– Уэздзынищэ къысхэщIэ, пIалъэр къэсрэ и щхьэр къезмыгъэхьмэ, хьэм сегъэшхыж.

Шым Iус иритщ, шхалъэм къалъгулъыр дэз ищIри, Сэтэней Лъэпщ деж, кIуащ, уэзджынищэ иригъэщIри, махуищ пIалъэр къыщысым, уэзджынищэр Тхъуэжьейм и сокум хищIащ.

Уэзджынищэр шы сокум хэщIауэ, Сосрыкъуэ Хьэрэмэ Iуащхьэ нэсащ. Албэч и къуэр къэсауэ Iуащхьэм тетт.

Уэзджынищэм ягъащтэри, Тотрэш и шыгъуэ бланащхьэм щIитхъуащ.

– Хьэм яшхыжын, пIалъэ зэста шу цIыкIура узыгъэщтар?– жери Албэч и къуэ Тотрэш шыр къыжьэдикъуащ, къыщыжьэдикъуэм шым и жьэр щIитхъэри езыр шыпхэмкIэ къыпыхуащ.

Албэч и къуэ Тотрэш щхьэщыхьащ Сосрыкъуэ, и джатэ кIэщIыр кърихри.

– ПIалъэ къызэт,– жиIащ Албэч и къуэ Тотрэш.

– Бийм пIалъэ естыркъым, сыщрихьэлIэ си пIалъэщ,– жери Сосрыкъуэ Тотрэш и щхьэр фIихащ.

Щыуагъэ къэбгъуэтам къыхэгъэщи ипIытIэ сэмэгумкIэ щыт Ctrl-рэ+Enter-рэ.


Зыхыхьэр: Нарт Эпос, Сосрыкъуэ

Уи цIыхугъэхэм къегъащIэ!




Зыгуэр къэптхыным:

Къытхыхьэ

Сайтым къихьар

Яндекс.Метрика Счетчик PR-CY.Rank Рейтинг@Mail.ru
ЦIыхуу еплъар: 138

Сообщить об опечатке

Текст, который будет отправлен нашим редакторам: