ПсынщIэрыпсалъэ: Пхъэр сошэр – пхъыр сошхыр.
Псалъэжь: ПщIэ псор жумыIэ, жаIэ псор зэгъащIэ.
ГушыIэ: Ахъшэм зэ иухын щIедзэ, зэм щIидзэн еух.
Къуажыхь: Жэщым Iэтэ, махуэм лъэнтхъуий. (Жьэгу мафIэ)

УздэщыIэр

Щхьэр къэпхьынумэ

Сосрыкъуэ нарт хасэм кIуащ, къыщефащ, щыджэгуащ, «шурылъэс!» щыжаIэм яхыхьэри нартыжьхэр бжьыхьэкIапэм щIигуэшащ, батырыбжьэр къафIихьри къахэкIыжащ, Хьэрэмэ IуащхьэкIэ игъэзауэ зы шу къыIэщIэлъэгъуащ. Шум еджэри, зыхищIакъым. Лъежьэри, щIыхьакъым. Езыр къыщIэгуоуэри, зыхищIащ. Къылъежьэри къыщIыхьащ, къебгъэрыкIуэри сэшхуэ тIыгукIэ къеуащ, уанэгум къриудри къыщхьэщыуващ.

– Нобэ махуэ мыгъуэщ,– жиIащ Сосрыкъуэ,– нобэ сумыукI, махуэ пIалъэ къызэти, Хьэрэмэ Iуащхьэ сыкъемыкIуалIэмэ, си нартыцIэр узот.

Махуэ пIалъэ къритри, Сосрыкъуэ къиутIыпщыжащ шум. Сосрыкъуэ унэм ихьэжри жьэгум дэтIысхьащи, хоплъэ, къопэзэзэх.

Сэтэней гуащэ къыкIэлъихьащ:

– Сыт узыгъэгупсысэр?– жери.

– Сызыгъэгупсысэм уи Iуэху хэлъкъым,– къыжриIащ Сосрыкъуэ.– СыздэщыIар фыз хасэкъым– уэ хэпщIыхьын щыIэкъым.

Хигъэзыхьри, шум махуэ пIалъэ къызэрыIрихар къригъэIуэтащ.

– ПIалъэ къозытам и шыфэлIыфэ къызжеIи, и щхьэ къыщозмыгъэхькIэ унэм сикIмэ сыкъихьэжынкъым, сыкъихьэжмэ, Iэнэ сыпэрытIысхьэжынкъым,– жиIащ Сэтэней.

– Щауэ хужь Iэпщабгъуэщ, губгъуэ-тIыбгъуэ зекIуэкIэщ, и щхьэ абрэмывэщ, и нэ вагъуэшхуэ лыдщ,– къыжриIащ Сосрыкъуэ.

Албэч и къуэ Тотрэшщ узрихьэлIар,– жиIащ Сэтэней.– Зэшибл хъурти, хым я щхьэр къозгъэхьащ. Дзэгъэшынэ шу закъуэр къыпхуэнащ.

Шэщым кIуэри, Тхъуэжьейм хуэгубжьащ Сэтэней:

– Хьэм яшхыжын, си къуэ закъуэм емыкIу къебгъэхьащ,– жери.

– ЕмыкIу къэтхьмэ сэрауэ, щытхъу къэтхьмэ уэрауэ!– Тхъуэжьейр къыхуилъащ Сэтэней гуащэ.

– Къалърэ гулъкIэ узгъэшхэнщ, Албэч и къуэ Тотрэш и щхьэр Сосрыкъуэ къебгъэхьмэ,– жери Сэтэней шэщым къикIыжащ, и къуэм деж ихьэри игъэIущащ:– Сэ бжесIэм укъемыдаIуэмэ, Албэч и къуэ Тотрэшым уи щхьэр ихьынщ, сэ жысIэм укъедаIуэмэ, Албэч и къуэ Тотрэш и щхьэр къэпхьынщ. Япэ зигъэщи, Хьэрэмэ Iуащхьэ унэсмэ Iуащхьэ къуагъым къуэувэ. Албэч и къуэ Тотрэш къэсынщи, Iуащхьэм теувэнщ: «Мыгъуэжь цIыкIур пIалъэм епцIыжащ»,– жиIэнщи. Вгъэбэлэрыгъынщи, Iуащхьэм удэжеинщ. «УитI» жыпIэмэ, Тотрэш и шыр щтэнурэ, щIитхъунущ. Шыр къыжьэдикъуэнщи, и жьэкъупщхьэр щIитхъэнщ. Шым къыпыхумэ, джатэр къипхынщи, ущхьэщыхьэнщ. «Нобэ си махуэ мыгъуэщ, махуэ пIалъэ къызэт» къыбжиIэнущи, хуумыдэ. «Нобэ тхьэм укъызитащ, нобэ узутIыпщыжмэ, нобэ хуэдэ махуэ згъуэтыжынкъым»,– жыпIэнщи, и щхьэр фIэпхынщ.

Аращ Сосрыкъуэ дзэгъэшынэ шу закъуэм и щхьэр къызэрихьар.

Щыуагъэ къэбгъуэтам къыхэгъэщи ипIытIэ Ctrl+Enter.


Зыхыхьэр: Нарт Эпос, Сосрыкъуэ

Уи цIыхугъэхэм къегъащIэ!




Зыгуэр къэптхыным:

Иужьрейхэр

Къытхыхьэ

Сайтым къихьар

Яндекс.Метрика Счетчик PR-CY.Rank Рейтинг@Mail.ru
ЦIыхуу еплъар: 95

Сообщить об опечатке

Текст, который будет отправлен нашим редакторам: