Псалъэжь: Къуийм и щхьэ хуэзыхущIыр и бийщ.
ПсынщIэрыпсалъэ: Жамыбгъэ бгъэгу хужь мэжьэгъуашхэ.
ГушыIэ: ЦIыхухэр зэкъуэшщ, ауэ псори акъылкIэкъым.
Къуажыхь: Быныр зыгъашхэ, шхалъэм дэпкIэж. (Бжэмышх)

УздэщыIэр

Къэплъыхъуэр

Батэрэз иныжьыр иукIыу Уэзырмэс къызэрихьыжар

Нарт Батэрэз и щIалэгъуэм щыгъуэ нарт тхьэмадэ цIэрыIуэу Уэзырмэс жари зы лIыжь Iущ бэлыхь яIэт нартхэм. А нарт тхьэмадэм пхъу дахэ иIэт, абы жылэр хузэблэкIырт, ауэ зыми дэкIуэртэкъым. Нарт нэхъыжьхэм ебийуэ щытми, Хъымыщ и къуэ Батэрэзыр ехъуэпсащ а пщащэ дахэм, къишэн муради ищIащ. Нартыжьхэм Батэрэзыр фIыуэ къалъагъутэкъым, ахэр абы зыкъомкIэ зэригъэгулэзым къыхэкIыу. Ауэ Уэзырмэс лIыжь Iущым и псэкIэ и жагъуэтэкъым Батэрэзыр малъхъэ ищIыну.

А лъэхъэнэм иныжьхэр бгы екIуэкIым адэкIэ къыщысхэт, пIалъэ-пIалъэкIэрэ ахэр бгым къыщхьэдэхыурэ нартхэм къатеуэрти я цIыхухэр яхьырт. Зэгуэрым апхуэдэу иныжьхэр къуршым жэщу къыщхьэдэхри нартхэм къатеуэри Уэзырмэсыр япхъуатэри къуршым щхьэдахьэхащ. Нартхэр кIэлъыпхъэра щхьэкIэ зы лъэужьи ямыгъуэту къагъэзэжащ.

Абы иужькIэ куэд дэмыкIыу Батэрэз и гухэлъ быдэр игъэзэщIащ: къишащ Уэзырмэс ипхъу тхьэIухудыр.

Батэрэзым и пщIантIэм хьэгъуэлIыгъуэр щызэрызехьэрт: хэти къафэрт, хэти ешхэ-ефэу, хэти шурылъэс джэгуу нартхэр зэхэтт. Батэрэзыр и нысащIэм и деж къыщIыхьэжащ. Еплъмэ, сыт щыгъуи къыхуэнэшхуэгушхуэу щыта пщащэ дахэр нэщхъейуэ, и щхьэр къимыIэту щытщ.

– СлIожь, щхьэ унэщхъей, сыт къэхъуар? – еупщIащ абы Батэрэзыр.

– Сэ си гукъеуэм уэ ущыгъуэзэн хузйщ, ныбжезмыIэми,– къитыжащ жэуап нысащIэм.

– Сэ къегъэкIуэкI-негъэкIуэкI куэдыр сфIэфIкъым, къызжыIэ ущIэнэщхъейр,– жиIащ Батэрэз.

– Уэрэ дэрэ IэфIу дыздэпсэуну ухуеймэ, щхьэгъусэу сыкъэилъытэмэ, си адэр къэгъуэтыж,– къыжриIащ нысащIэм.

Батэрэзым зыри жимыIэу къыщIэкIыжри зыпIыжа Вакъуэ нанэм и деж кIуащ упщIакIуэ.

– Абы, си щIалэ,– жиIащ нанэм,– уи шымкIэ укIуэфынщ, ауэ абыкIэ умыкIуэмэ нэхъыфIщ. Ар зыхьа иныжь бзаджэ лъэпкъхэр къуршым адэкIэ щопсэу. Абы нэхърэ псынщIэу ущхьэдэзыхьэхыфыну щыIэр езы Уэзырмэс и шыр аращ. Уэзырмэс зэрыкIуэдрэ и шыр ежьэжауэ бгъуэнщIагъ гуэрым щопсэу, дунейм къызэрытехьэ щIагъуэ щымыIэу, жэщкIэ фIэкIа махуэу абы зыри теплъэркъым. ЖэщкIэ къыщIэкIыурэ мэхъуакIуэ, псы йофэри щIохьэж, уеблэмэ дыгъи тепсэркъым,– къыщIигъуащ нанэм.

Уэзырмэс и уанэр Батэрэз и щIыб ирилъхьэщ, и шхуэр и кIэпкъым дилъэфри еуэри лъэсу ежьащ, Уэзырмэс и шыр къиубыдын гухэлъыр иIэу.

Куэдрэ къикIухьащ Батэрэз, нанэм жыхуиIа бгъуэнщIагъыр имыгъуэтурэ. ИкIэм икIэжым, хьэ лъагъуэрэ шы лъагъуэрэ къыхуэмыщIэу зы лъагъуэ гуэрым теуващи макIуэ. ЗыкъомыфIрэ кIуа нэужьым, псы хъурейм Iууащ; итIанэ, кIэщIу сэмэгурабгъумкIэ щригъэзэкIым, бгъуэнщIагъыр къилъэгъуащ. Къытеувэщ Батэрэз лъагъуэми, къыщрикIуэжым, а лъагъуэм ар къыщIишащ зы жыгышхуэ гуэрым и щIагъ. Батэрэзыр къызэтеувыIэри псынщIэу жыгым дэкIуейри тетIысхьащ. Жэщ хъуху тесащ ар жыгыщхьэм.

Щыуагъэ къэбгъуэтам къыхэгъэщи ипIытIэ сэмэгумкIэ щыт Ctrl-рэ+Enter-рэ.

Напэхэр: 1 2 3

Зыхыхьэр: Батэрэз, Нарт Эпос

Уи цIыхугъэхэм къегъащIэ!




Зыгуэр къэптхыным:

Къытхыхьэ

Сайтым къихьар

Яндекс.Метрика Счетчик PR-CY.Rank Рейтинг@Mail.ru
ЦIыхуу еплъар: 206

Сообщить об опечатке

Текст, который будет отправлен нашим редакторам: