ПсынщIэрыпсалъэ: Лэныстэ-мастэ-къэбыстэ пIастэ.
Псалъэжь: Мэзым щIэт кхъуэри мэпсэу.
ГушыIэ: Лейхэр псори - сабийхэм!
Къуажыхь: Пыф-сыф лъэгубгъуэ, зразутI-лэтIинэ. (Iэжьэ)

УздэщыIэр

Батэрэз иныжьыкъуэр къызэригъэуджа

Иныжь гуэр нартхэм япэмыжыжьэу къурш лъэгапIэм щыпсэурт. Абы и псэупIэр нартхэм я пэмыжыжьэ щхьэкIэ, ар зыми имыщIэу быдапIэт, абы ар къикIыурэ нартхэм къатеуэрти хъыджбзым я нэхъ дахэр яфIихьырти зырикI лъэщIэмыхьэу яфIэкIуэжырт. Куэдрэ игъэгуIащ абы нартхэр. Иныжьым зыкъуэрэ зыпхъурэ иIэт. И къуэр нэхъ къыдэкIуэтея нэужьым, иныжьыр нартхэм щатеуэкIэ и къуэри зэдишэурэ гъуэгур иригъэцIыхуащ.

Ауэрэ заул куэди дэкIащ, иныжьыр жьы хъуащ. И къуэр езым хуэдэу игъэсэжати, ари абы и гъуэгум ирикIуащ: нарт нэхъыжьхэр щыдэкIкIэ, ар нарт джэгухэм къакIуэрт, къафэрт, цIыхур адэ-мыдэкIэ зэбгырихурт, итIанэ хъыджэбзым я нэхъ дахэр ипхъуатэрти ежьэжырт. Абы а хъыджэбзхэм ящыгъ фащэ дахэхэр и шыпхъум иритырт, зыкъом зэрыдэкIыу ахэр къиутIыпщыжырт.

И къуэр езым хуэдэу зэрыхъужам и адэр щыгуфIыкIырт. Иныжьыкъуэр бгыщхьэм къехыу нартхэ къащыхыхьэкIэ, абы и шыпхъур я псэупIэм къехырти къыпэплъэрт и дэлъхум и къэкIуэжыныгъэм.

Куэд дэкIа, мащIэ дэкIа! Хъымыщ и къуэ Батэрэз хахуэм и хъыбар иныжь лIыжьым зэхихащ. Абы фIыуэ ищIэрт Батэрэз нартхэм зэрамыфIыр, ауэ сыт хуэдэу щытми ар гузавэрт Батэрэзыр иныжьыкъуэм къыхуэзамэ,– жери.

Иныжьыкъуэр апхуэдизу етати, махуэ щIагъуэ димыгъэкIыу нартхэм ятеуэрт, игъэпсэуртэкъым. Зэгуэрым абы и адэм жиIащ:

– Уэ, щIалэ, йогъэлеиIуэ, апхуэдизрэ уахэмыхьэ; Батэрэз ухуэзэмэ, уи нэвагъуэр уигъэлъагъужынщ, ягъэ кIынкъым, сэ жысIэм къедаIуэ.

– Сыт къыубжхэр, сэ езы Батэрэз дыдэр аракъэ сызыхуэзэну сызыщIэбэгыр. Умыгузавэ, иджы сыщыкIуэкIэ сэ езы Батэрэз дыдэм хъыджэбзыр кIэрыпхауэ къыпхуэсхьынкъэ.

Иныжь адэм зыри жимыIэу и щхьэр игъэкIэрахъуэри IукIыжащ.

И адэм жиIам емыдаIуэу иныжьыкъуэр етIуанэ махуэм бгым къехри нарт джэгум къэкIуащ. Нартхэ фызышэ джэгу ящIауэ цIыху куэд щыIэт, щIалэгъуалэр пщIантIэм зэрыдэмыгъахуэу дэтт. Иныжьыкъуэр бжыхьым къелъэри къэуджу къекIуэкIхэм къыхыхьэри япэ къыпэщIэхуа щIалэми и Iэблэр къиубыдри зэхигъэщIыщIащ, абы иIыгъ хъыджэбзыр иубыдри щIым нимыгъэс жыхуаIэу къигъэуджащ. Ауэрэ къыздекIуэкIым, хъыджэбзу яхэтым я нэхъ дахэр къипхъуатэри щIэпхъуэри ежьэжащи ехь.

ЩIалэхэм ящыщ зыгуэр жэри Хъымыщэ и къуэ Батэрэз зекIуэ къикIыжа къудейуэ дэсти елъэIуащ:

– Уэ, маржэ, Батэрэз, щIалэхэм ди хьэтыр къэлъагъу, хъыджэбзу диIэм я нэхъ тхьэIухудыр иныжьыкъуэм ирихьэжьауэ аргуэру ехь.

– Хъунщ,– жиIэри Батэрэзыр къыщылъэтри къыщIэкIащ.

Щыуагъэ къэбгъуэтам къыхэгъэщи ипIытIэ Ctrl+Enter.

Напэхэр: 1 2

Зыхыхьэр: Батэрэз, Нарт Эпос

Уи цIыхугъэхэм къегъащIэ!




Зыгуэр къэптхыным:

Иужьрейхэр

Къытхыхьэ

Сайтым къихьар

Яндекс.Метрика Счетчик PR-CY.Rank Рейтинг@Mail.ru
ЦIыхуу еплъар: 180

Сообщить об опечатке

Текст, который будет отправлен нашим редакторам: