ПсынщIэрыпсалъэ: Лэныстэ-мастэ-къэбыстэ пIастэ.
Псалъэжь: КъакIуэхэ я унэщ.
ГушыIэ: ЦIыхухэр зэкъуэшщ, ауэ псори акъылкIэкъым.
Къуажыхь: КIей лъздакъэху, Iэрыху дыщэкI. (Фоч)

ЖыIэгъуэхэр

Къизылъхьар: "Шыхулъагъуэ", . Зыхыхьэр: Бейтыгъуэн Сэфарбий

ТхьэкIумэм делагъэу къиIуэрэ жьэм губзыгъагъэу къыжьэдэкIыжмэ, – щхьэр мэлажьэ.

ПцIы дахэ щыхуэбупскIэ къэгубжьым пэж жеIи еплъыжыт!

ФIы пщIэну уигу къэкIамэ, ущIемыгъуэж щIыкIэ, еужьэрэкI.

Хъуэхъур къохъулIэну ящIамэ, зэрагъэкIэщI плъагъунт!

ЖыIэгъуэхэр

Къизылъхьар: "Шыхулъагъуэ", . Зыхыхьэр: ГубэщIыкI Владимир

Фыгъуэнэдыр къулей хъуркъым.

Къулейсызыр мащIэ зиIэр аракъым – иIэр зыфIэмащIэращ.

Къулыкъум хэти пщIэ кърелэжь, хэти и напэр хелъхьэ.

Къулыкъур нэхъ лъагэ хъуху, щхьэр нэхъ мэуназэ.

ЖыгитI

Къизылъхьар: "Шыхулъагъуэ", . Зыхыхьэр: Хьэх Сэфарбий, Хьэх Сэфарбий

Зэпэмыжыжьэу щытщ мы жыгитIыр. ТIури зэныбжьщ, къызэ­дэкIащ, къызэдэхъуащ. Зэхуэдизщ я лъагагъкIи я инагъкIи. Я щхьэкIэхэм я зыубгъукIэ къудейкIи зэщхьэщыкIыщэу гу ялъыптэр­къым абыхэм.

ИтIани а тIyp зэхуэдэкъым: зым къыпокIэ, адрейм къыпы­кIэркъым. Абы къыхэкIкIэ а тIyp дуней зырыз тетщ — зыр ад­рейм зыкIи емыщхьу.

КъызыпыкIэ жыгым гугъуехь хэмыкIыу и гъащIэр ехь. КъыпIыкIэм къритыркъым псэхугъуэ, хигъэкIыркъым бэIутIэIу, бэлыхь.

Жылау Нурбий

Къизылъхьар: "Шыхулъагъуэ", . Зыхыхьэр: Жылау Нурбий, ТхакIуэ, усакIуэхэм я биографиехэр

(1931-2004)

Жылау НурбийЖылау Нурбий Хьудин и къуэр КъБАО-м и Бахъсэн районым хыхьэ Зеикъуэ къуажэм 1931 гъэм январым и 19-м къыщалъхуащ. Ар къызыхалъхуар мэкъумэшыщIэ унагъуэщ.
И адэ-анэр дунейм ехыжа нэужь ар и къуэш нэхъыщIэмрэ и шыпхъумрэ и гъусэу и адэшхуэм ипIыжащ.
1947-1948 гъэхэм илъэсибл Зеикъуэ школыр къиухащ. 1950-1951 гъэхэм школым зэрыщеджамкIэ тхылъ къратащ.

Жьэ нахуэ

Къизылъхьар: "Шыхулъагъуэ", . Зыхыхьэр: ШэджыхьэщIэ Хьэмыщэ

ЗэIущIэр и кIэм нэблэгъат, къызэхуэсахэр хущхьэрт, щатэрт, собранэм и секретару хаха Сурэти, колхозым и сурэттех КIэбыши куэд щIауэ зызэкIуэцIилъхьэжри кIуэжати, къыфIэIуэхуж щымыIэу, зыгуэр жыIэн зэрыхуейм щхьэкIэ зыгуэрхэр жаIэну къэпсэлъапIэм къихьэхэм жаIэр имытхыу щыст, и нэ лъэныкъуэр етIуанэ хозяйствэм и унафэщI Бемырзэ теплъызауэ. Бемырзи ищIэрт Сурэт абы и нэ лъэныкъуэкIэ къеплъа нэужь гувауэ я деж зэрыкIуэжынури, ревкомиссэм и председателым епсэлъылIэрей зищIырт, зэIущIэм къекIуэлIахэм яхэс и щхьэгъусэм Iуэхушхуэ иIэу зыкъригъэлъагъун мурадкIэ. Зэманри хэкIуэтат: бгъум фIихуауэ пщIым текIуэрыхьырт, апхуэдизрэ зэIущIэ мыбы щекIуэкIауэ зыми ищIэртэкъым.

ЖэщитI

Къизылъхьар: "Шыхулъагъуэ", . Зыхыхьэр: Хьэх Сэфарбий, Хьэх Сэфарбий

I.

Сабийр тIэкIу егъашхэ, хепхэжри ерагъкIэ и псэр пIэм нехьэс анэ ешаелIам. Абы и нэр лъэмыкIыу фIызэхуокIуэ, ауэ гущэкъу­ри иутIыпщ хъуркъым. «Гъыргу-гъыргу, гъыргу-гъыргу…» зды­щIиупскIэм, «кIуэрэ пэт, бжьиз зымыкIур» ерагъкIэ лъэIэсыж къудейуэ IуокIуэт, зрелъэфэлIэжри аргуэру щIиупскIэу щIедзэж. «Гъыргу-гъыргу, гъыргу-гъыргу…»

Сыту IэфIыщэу зыхищIэрэ иджыпсту Iэпкълъэпкъым и псэху­кIэр! Моуэ, тыншу, щабэу ехуэх-ехуэх хуэдэу зыгуэру къыщохъу. Гур дотынш, псэр допсэху лъитIым ешыр зэрахэкIыжым. И Iэблэхэр-щэ?

Зым жиIэнщ зыгуэри…

Къизылъхьар: "Шыхулъагъуэ", . Зыхыхьэр: ГушыIэхэр, Хьэх Сэфарбий

Зым жиIэнщ зыгуэри, гущIыхьэ пщыхъунщ, къыптехуэнщ шэуэ. А псалъэ дыдэр нэгъуэщIым къыбжиIэнщи, жыжьэуи уи жагъуэ пщIынкъым.
Сыт ар къызыхэкIыр?
ЖызыIэращ псори зэлъытар: Iуэхур езы псалъэракъым, атIэ ар къызыбгъэдэкI гум къабзагъэрщ.

Зыми емыщхь Хьэх Сэфарбий

Къизылъхьар: "Шыхулъагъуэ", . Зыхыхьэр: ХъыбарыщIэхэр, Хьэх Сэфарбий, Хьэх Сэфарбий

Хьэх Сэфарбий

Хьэх Сэфарбий

УсакIуэ, тхакIуэ Хьэх Сэфарбий и ныбжьыр илъэс 70 ирикъуащ.

Адыгэ усакIуэ, тхакIуэ Хьэх Сэфарбий и къалэмыпэм къыщIэкIащ усэ, прозэ тхылъу 20-м щIигъу адыгэбзэкIи урысыбзэкIи. Абыхэм щыщу я цIэ къиIуапхъэщ «Свежесть»,

«Толъкъун Iэсэ», «Махуэм дунейр и кIыхьагъщ», «Дадэкъуапэ», «Си хъуреягъкIэ», «МахуэщIэр кIадащхьэ течащ», нэгъуэщIхэри.

Апхуэдэуи ар щолажьэ очерк, эссе, щIагъыбзэ, рассказ, повесть жанрхэми. НэгъуэщI лъэпкъхэм щыщ тхакIуэ цIэрыIуэхэм я тхыгъэ куэд адыгэбзэкIэ зэридзэкIащ. Хьэх Сэфарбий и тхыгъэ-хэр пэщIэдзэ, курыт школхэр зэрырагъаджэ тхылъхэм ярытщ. И творчествэр КъБКъУ-м щеджэ студентхэм я диплом лэжьыгъэу щIэх-щIэхыурэ къащтэ.

ЗэIущIэ гъэщIэгъуэн

Къизылъхьар: "Шыхулъагъуэ", . Зыхыхьэр: Брай Адэлбий, Рассказхэр

Си адэр хуабжьу мэз кIуэрейт икIи и гъащIэм и нэхъыбэр абы щихьырти, ди унэр игъэIэпхъуэжами зыми емыкIу къищIыну къыщIэкIынтэкъым.

Сэ школым сыгцIэсти, «Ди адэ, мэзым сыздэшэ!»- жысIэ щыхъур тхьэмахуэ закъуэрт, абы щыгъуи и жэуапыр зыт: «Сэ мэз сыщIэкIуэр пхъэ къэсшэну аращ, ахъумэ уэ укъэсшэжыну аракъым».

Зэгуэудыгъуэщ мы талантыр!

Къизылъхьар: "Шыхулъагъуэ", . Зыхыхьэр: Хьэх Сэфарбий, Хьэх Сэфарбий

(«Дуней гъащIэ» тхыгъэм щыщ пычыгъуэ)

Игорщ апхуэдэу жызыIэр… Луковников Игорь. Дунейм теткъым, жи, абы къуимыщIэн: уи жей игъэныкъуэ, уи Iуэху уимыгъащIэ жыхуэпIэхэр зырикIщ. ПщIэн умыщIэжу укъегъанэ, мэл щхьэзэм хуэдэу, уещI жылэм уемыщхь, уи акъылым уреху — уещI делэ!

Езыр талантщ ар жызыIэр, усакIуэщ. И пIалъэ ищIэу къыщIэкIынщ. Мы Урал жыжьэм Къамбот ахъшэшхуэ къилэжьын хьисэпкIэ къакIуэу, Игорь зэрыхуэзэрэ и гъащIэм зихъуэжащ. Абы игъусэмэ, имыщIэр къещIэ, ищIэр щIэщыгъуэ къыщохъуж. Аращ щIыкIэрымыкIри. Мис зыкъом щIауэ шахтым щызэдолажьэ, общежитым щызэдопсэу.

Идар Темрыкъуэ и хъыбар

Къизылъхьар: "Шыхулъагъуэ", . Зыхыхьэр: Нэгумэ Шорэ, Хъыбарыжьхэр

Идар ТемрыкъуэКъэбэрдеипщ Идархэ Мэремщауэ и къуэ Темрыкъуэ лIыпIэ иува нэужьым, лIыхьужьыгъэрэ гу хьэлэлкIэ лIыгъэ зэрихьэн фIэкIа зэгупсыс зыри щыIэтэкъым. И къуэш нэхъыжь КIэмыргъуокъуэмрэ старшынахэмрэ я унафэм щIэту иджы мамыру псэу адыгэ народым япэм зауэкIэ яIыгъа щIыхьыр зэрызэфIигъэувэжынымрэ езым зауэм лIыгъэ щызэрихьэу и цIэp лIыхъужьыгъэкIэ игъэIунымрэ абы и псэр дихьэхырт. И щIалэгур хуэмыубыдыжу зэуапIэм фIеIэрти, тэтэрхэм ятеуэн мурадкIэ, абы дзэшхуэ зэхуишэсащ. Зауэм и гугъуехь псори ишэчыфын щхьэкIэ,

Къытхыхьэ

Сайтым къихьар

Яндекс.Метрика Счетчик PR-CY.Rank Рейтинг@Mail.ru
ЦIыхуу еплъар: 3